Żywiec Zdrój - po stronie natury

Z punktu widzenia biologii, poszczególne ga­tun­ki drzew zaliczamy do nagonasiennych lub okrytonasiennych.

Do nagonasiennych zaliczamy najczęściej drze­wa iglaste, które nie zrzucają igieł na zimę. Ponieważ są one dobrze przystosowane do zim­niej­szych klimatów, rosną najczęściej w górach oraz na dalekiej północy. Wyjątkiem od tej reguły jest miłorząb, który jest drzewem liściastym, ale nagonasiennym.

Do okrytonasiennych zaliczamy drzewa liś­cias­te, które występują w ciepłym i umiar­ko­wa­nym klimacie – zrzucają liście na zimę. Dział bo­ta­ni­ki, który zajmuje się drzewami to dendrologia.

Rośliny nazywane drzewami, charakteryzują się budową, którą można opisać: z powierzchni ziemi wyrasta pień otoczony, na pewnej wysokości, ko­ro­ną. Ta składa się z gałęzi zakończonych liśćmi. Młode gałęzie drewnieją z końcem okresu we­ge­ta­cyj­nego. Widoczne na przekroju pnia pierścienie, odpowiadają za przyrosty roczne i pozwalają okre­ślić wiek drzewa. Za drewnienie tkanek drzew od­po­wia­da występująca w nich substancja zwana li­gni­ną. To właśnie drewnienie tkanek pozwala drze­wom na utrzymanie sztywnej konstrukcji i wy­pro­sto­wa­ne­go pnia. W ten sposób rośliny te mogą ros­nąć wzwyż, a to pozwala im uzyskać lepszy dostęp do światła. Dzięki zdrewniałym tkan­kom drzewa uzyskują także inną cechę – dłu­go­wiecz­ność.

Każde drzewo składa się z części podziemnej i na­ziem­nej.

Część podziemna to system korzeniowy. Pełni on dwie bardzo ważne funkcje: mechaniczną i fiz­jo­lo­gicz­ną. Ta pierwsza polega na zakotwiczeniu rośliny w podłożu co pozwala na utrzymanie pio­no­wej postawy. Ta druga funkcja systemu ko­rze­nio­we­go – fizjologiczna - polega na dostarczaniu wo­dy i składników mineralnych.

Korzenie odpowiadają także za magazynowanie substancji zapasowych np. skrobi. System ko­rze­nio­wy umożliwia również symbiozę drzewa z grzy­ba­mi tzw. mikoryzę. Inną nie mniej ważną funkcją korzeni jest tzw. wegetatywne rozmnażanie przez odrośla korzeniowe. Ten sposób rozmnażania pro­wa­dzi do powstania klonu, czyli rośliny po­sia­da­ją­cej cechy identyczne z rośliną macierzystą. Ma on szczególne znaczenie w uprawie odmian szla­chet­nych.

W części nadziemnej drzewa, niezwykle istotną rolę odgrywają liście. To w nich zachodzi najważniejszy w przyrodzie proces fotosyntezy. Jest to przemiana chemiczna, w której udział bierze światło słoneczne, woda i dwutlenek węgla pochodzący z atmosfery, w wyniku której powstają węglowodany i tlen.

Fotosynteza nie mogłaby przebiegać bez udziału chlorofilu – barwnika zielonego – znajdującego się w liściach. Chemicy uznają tę reakcję za fundamentalną w świecie przyrody. W procesie fotosyntezy substancje nieorganiczne „przerabiane są” na substancje organiczne.

Warto także zwrócić uwagę, że w wyniku fotosyntezy do atmosfery uwalniany jest, konieczny do naszego życia, tlen. Liście pełnią także inne ważne funkcje. Służą drzewu do oddychania i transpiracji, czyli parowania wody. To właśnie dlatego liście są tak konstruowane, aby powierzchnia eksponowana na słońce była jak największa.